13/12/2019
Trang Đầu » Cướp đất của dân, Lộc Hưng

Giải quyết vụ Vườn Rau Lộc Hưng tưởng đã xong, nào ngờ…

Thiện Ý

11/12/2019

Một khế ước thuê ruộng trước năm 1975 của người dân canh tác ở vườn rau Lộc Hưng (FB Hai Van Nguyen)

Giải quyết vụ Vườn Rau Lộc Hưng (VRLH) tưởng đã xong, nào ngờ chính quyền quận Tân Bình hôm 3/12 lại đưa hàng trăm người tới khu đất mà bà con ở đây nói là thuộc sở hữu của họ để ‘cắt cỏ’ và thay đổi bảng dự án.

Như vậy là gần một năm sau khi nhà cầm quyền thực hiện việc mà họ gọi là “giải tỏa các công trình trái phép” ở Vườn rau Lộc Hưng, chính quyền quận Tân Bình hôm 3/12 lại đưa hàng trăm người tới khu đất mà bà con ở đây nói là thuộc sở hữu của họ để ‘cắt cỏ’ và thay đổi bảng dự án.

I – DIỄN TIẾN SỰ VIỆC

Một người dân của khu VRLH bị mất đất, anh Cao Hà Trực, nói với VOA hôm 4/12 rằng “Từ 6 giờ rưỡi, (nhà cầm quyền) đã huy động lực lượng và 7 giờ rưỡi họ thực hiện việc họ nói là cắt cỏ,” anh Trực nói. “Họ nói họ cắt cỏ nhưng trên thực tế họ đưa một lực lượng gần 300 người tới để thay bảng quy hoạch – trước đây là ‘trường học đạt chuẩn quốc gia’ thì nay là ‘trường học’. (Điều đó) có nghĩa là họ thay dự án của cụm trường học đó”.

Đây là lần thứ 5 chính quyền địa phương thay đổi dự án mà người dân VRLH gọi là các dự án “ma”. Khu đất đầy tranh chấp này ban đầu được quy hoạch cho ngành bưu điện vào năm 2001, theo anh Trực, nhưng sau đó đổi thành xây bệnh viện trước khi được dự kiến xây chung cư cao tầng rồi xây trường học trong những năm tiếp theo…

Như vậy là việc tranh chấp đất đai của bà con ở khu vực VRLH và chính quyền địa phương đã diễn ra nhiều năm qua và vụ việc lên đến đỉnh điểm khi chính quyền quận Tân Bình đưa khoảng một ngàn người tới “giải tỏa” khu vườn trong hai ngày 4 và 8 tháng 1 năm nay. Sự thể này đã làm tan cửa nát nhà, đưa hàng trăm gia đình vào cảnh khốn cùng, bị công luận trong và ngoài nước lên án như là việc làm bất nhân, vô đạo. Bởi vì nhà cầm quyền Tân Bình đã cưỡng chế vào những ngày giáp Tết Âm Lịch có tính thiệng liêng đối với dân Việt Nam. Nay cũng gần đến ngày gần Tết cổ truyền của dân tộc Việt Nam, ngày 3/12/2019 vừa qua lại huy động lực lượng gần 300 người đến khu VRLH bị giải tỏa gần một năm qua để “cắt cỏ” và thay đổi bảng hiệu “quy hoạch”.

Người ta tự hỏi nhà cầm quyền Tân Bình đang toán tính gì đây? Trong khi các nạn nhân bị cướp đất phá nhà trái phép ở VRLH đã và đang chờ đợi chính quyền Trung ương cứu xét, giải quyết thỏa đáng.

II – CHỜ ĐỢI VÀ HY VỌNG CHÍNH QUYỀN TRUNG ƯƠNG GIẢI QUYẾT THỎA ĐÁNG

Thật vậy, nạn nhân đang kiên nhẫn chờ đợi và nuôi nhiều hy vọng “Đèn trời soi xét” khi thấy có những dấu hiệu đáng mừng cho người dân Vườn Rau Lộc Hưng (VRLH) được tìm thấy trong bản tường trình của LS Trần Hồng Phong Eco Law, do một luật sư hỗ trợ pháp lý cho VRLH gửi cho chúng tôi, cũng đã được phổ biến rộng rãi trên FB. Nội dung bản tường trình ghi lại diễn tiến cuộc họp sáng ngày 27/6/2019 tại phòng họp Bộ Tài nguyên Môi trường (TNMT), Hà Nội; để xem xét và giải quyết khiếu tố của người dân VRLH bị cưỡng chế trái pháp luật.

Đáng mừng vì theo lời một luật sư thiện nguyện hỗ trợ pháp lý cho người dân VRLH cho biết, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã yêu cầu Ủy Ban Nhân dân TP.HCM phải giải trình về VRLH và Bộ TNMT có trách nhiệm tham mưu cho Chính Phủ… Vì vậy, cuộc họp giữa “Nhóm luật sư Vườn Rau Lộc Hưng và bà con Vườn Rau Lộc Hưng làm việc với Bộ Tài nguyên Môi trường” đã diễn ra dưới sự chủ trì của Thứ trưởng và sự hiện diện của Chánh Thanh tra Bộ TNMT.

Nội dung bản tường trình thế nào và người dân VRLH đánh giá dấu hiệu đáng mừng ra sao? Người dân VRLH thực sự muốn gì?

1 – Nội dung bản tường trình thế nào?

Để bạn đọc biết diễn tiến cuộc họp sáng ngày 27/6/2019 tại phòng họp Bộ Tài nguyên Môi trường (TNMT), Hà Nội… như thế nào, chúng tôi mạn phép tác giả đăng lại toàn văn bản tường trình như sau:

“Sáng nay 27/6/2019, đại diện bà con #VRLH gồm anh Cao Hà Chánh, anh Cao Hà Trực, chị Trần Minh Thi cùng LS Trần Hồng Phong và LS Đặng Dũng làm việc với Lãnh đạo Bộ TNMT.

Phía lãnh đạo Bộ TNMT có Thứ trưởng Nguyễn Thị Phương Hoa, ông Lê Quốc Trung – Chánh thanh tra, cùng lãnh đạo Tổng cục địa chính và các ban, tổng cộng 7 người.

Ông Trung cho biết theo kế hoạch Bộ trưởng sẽ tiếp đoàn nhưng do bận tham dự G20 nên không có mặt. Tuy nhiên Bộ cử đầy đủ thành phần tham dự buổi làm việc tiếp đoàn bà con VRLH và nhóm luật sư.

Chúng tôi khá bất ngờ khi thấy thành phần dự họp của Bộ khá đông với sự tham gia của nhiều cục nghiệp vụ. Quá trình làm việc thể hiện sự trọng thị, lịch sự, lắng nghe ý kiến trình bày của đoàn.

Mục đích chính của buổi làm việc này, về phía người dân là yêu cầu Bộ TNMT làm rõ giá trị pháp lý của văn bản do Thứ trưởng Bộ TNMT Đặng Hùng Võ ký năm 2006. Vì chính do văn bản này mà chính quyền địa phương đã không cấp GCNQSDĐ cho người dân.

Mở đầu, Chánh thanh tra Lê Quốc Trung cho biết vụ việc VRLH đã được Thủ tướng quan tâm, trực tiếp chỉ đạo giải quyết. Vừa qua Thủ tướng tổ chức cuộc họp về vụ việc, Bộ TNMT có tham gia. UBND TPHCM đã có báo cáo mới nhất, tuy nhiên là văn bản mật nên không thể công bố. Bộ TNMT trong chức năng của mình sẽ có ý kiến giúp Thủ tướng về mặt chuyên môn.

Bộ TNMT cho biết đã xem đơn và hồ sơ do bà con gửi, liên quan đến việc làm rõ giá trị pháp lý của văn bản số 5201 năm 2006 do Thứ trưởng Đặng Hùng Võ ký. Bộ đề nghị bà con cho biết có bổ sung thêm vấn đề nào không?

Anh Chánh đại diện bà con trình bày về nguồn gốc, quá trình sử dụng đất, nỗi thống khổ, khó khăn của người dân do hậu quả của đợt cưỡng chế kinh hoàng ngày 4,8/1/2019, huỷ hoại 503 căn nhà, người dân bị đuổi ra khỏi mảnh đất của mình. Anh cho biết chính quyền không cho đăng ký sử dụng đất, không giải quyết khiếu nại của người dân suốt hơn 20 năm qua.

Anh Trực trình bày thêm, tự tay đưa bản vẽ tờ bản đồ khổ lớn khu đất VRLH cho Bộ. Anh nêu rõ cùng nguồn gốc đất như nhau, năm 2002 những căn nhà khu rìa Vườn rau đã được cấp giấy chứng nhận sở hữu nhà, khu vực do Bưu điện chiếm làm nhà cho cán bộ nhân viên cũng đã được rào riêng, cấp giấy – thì tại sao phần đất VRLH không được cấp?!

Anh Trực còn cung cấp thông tin gây choáng là năm 2006, khi ông Phó chủ tịch UBND TPHCM xuống làm việc có đưa ra quyết định thu hồi khu đất C30 không phải là VRLH nhưng lại nói là quyết định thu hồi VRLH. Việc này là do TPHCM nhầm lẫn, hay cố tình đánh lận để cướp đất của người dân? Trong lúc trình bày anh Trực bật khóc vì uất ức, tủi phận cho người dân vườn rau.

Chị Thi tấm tức cho rằng việc Đoàn cưỡng chế chính quyền tàn phá nhà cửa của người dân ngay ngày tết là vô nhân đạo, tàn ác. Tại sao họ nói không cưỡng chế thu hồi đất, mà đến nay vẫn ngăn cản không cho người dân vào đất của mình? Hãy để chúng tôi nói, chúng tôi có nhu cầu và nguyện vọng nói vì lâu nay không ai nghe người dân nói, chính quyền thì né tránh đối thoại…

Nghe các anh chị trình bày, có những lúc chúng tôi cảm thấy nhói lòng, xúc động.

LS Đặng Dũng cho biết chiều hôm qua đã làm việc với Thanh tra Bộ Giáo dục Đào tạo, khiếu nại chính quyền TPHCM vẽ ra dự án “cụm trường công lập đạt chuẩn quốc gia” trên khu đất VRLH, thực chất là việc lợi dụng nhóm từ tốt đẹp để lừa dối dư luận, vì dự án này là mơ hồ, trái quy định. Ngoài ra, trên cùng một khu đất thì lại cấp cho cán bộ bưu điện.

LS Phong đề nghị Bộ lưu ý giải quyết đúng kiến nghị của người dân: giá trị pháp lý của văn bản ông Đặng Hùng Võ ký. Ngoài ra, hiện nay chính quyền TPHCM nói rằng đất VRLH là “đất công” và TP đã thu hồi theo Quyết định 111/CP ngày 14/4/1977. Vậy đất công là gì? Điều khoản nào trong QĐ 111/CP được TP áp dụng, trong khi đây là chính sách cải tạo XHCN, đánh vào giới nhà giàu?

Chánh thanh tra Bộ cho biết văn bản của Bộ năm 2006 chỉ là giải thích nghiệp vụ trên cơ sở thông tin và hỏi của địa phương, không phải là văn bản quy phạm pháp luật. Việc hướng dẫn người dân đăng ký, xem xét cấp GCNQSDĐ là thuộc thẩm quyền, trách nhiệm của địa phương. Bộ không thể làm thay. Về khái niệm “đất công” luật không có quy định. Về QĐ 111/CP trong văn bản của Bộ năm 2006 không đề cập đến. Bộ khẳng định sẽ có văn bản trả lời bà con.

Kết thúc, Thứ trưởng Bộ TNMT cho biết đã lắng nghe, ghi nhận và sẽ có ý kiến về vụ việc theo chỉ đạo của Thủ tướng. Bà con hãy yên tâm.

Đoàn ra về, với niềm mong mỏi công lý và sự thật sẽ được sáng tỏ, quyền lợi hợp pháp của người dân sẽ được giải quyết. Cuộc họp dù sao cũng mở ra một tia hy vọng. Tuy nhiên, mọi người đều xác định con đường đấu tranh sẽ còn dài và khó khăn. Dù vậy, việc công bố Kết luận thanh tra vụ Thủ Thiêm trong cùng buổi sáng nay đã phần nào cho thấy sai phạm trong quản lý đất tại TPHCM trước sau gì cũng sẽ bị phơi bày”.

(Tường thuật của LS Trần Hồng Phong Eco Law từ cuộc họp sáng ngày 27/6/2019 tại phòng họp Bộ TNMT, Hà Nội).

2 – Người dân VRLH đánh giá dấu hiệu đáng mửng này ra sao?

Câu trả lời tổng quát có thể trích ra từ phần cuối của bản tường thuật trên, rằng “Đoàn ra về, với niềm mong mỏi công lý và sự thật sẽ được sáng tỏ, quyền lợi hợp pháp của người dân sẽ được giải quyết. Cuộc họp dù sao cũng mở ra một tia hy vọng. Tuy nhiên, mọi người đều xác định con đường đấu tranh sẽ còn dài và khó khăn…”.

Điều này có nghĩa là dấu hiệu đáng vui mừng mới “mở ra một tia hy vọng “trong sự hoài nghi về kết quả sau cùng liệu có giải quyết được thỏa đáng những yêu cầu hợp pháp và chính đáng của người dân VRLH khiếu kiện hay không. Vì nghi ngờ nên “mọi người đều xác định con đường đấu tranh sẽ còn dài và khó khăn…”. Vì sao?

Có thể là vì kinh nghiệm thực tế cho thấy đã có nhiều vụ khiếu kiện đất đai giải tỏa của người dân ở các địa phương kéo dài nhiều năm, đến các cơ quan chức năng trung ương từng được Thủ tướng Chính phủ hay các lãnh đạo cơ quan chức năng Trung ương chỉ đạo phải giải quyết đúng theo chủ trương, chính sách và pháp luật. Thế nhưng, kết quả sau cùng vẫn như điều mà người dân thường nói “huyện bênh huyện, phủ bênh phủ”. Nghĩa là, các cơ quan điều tra trung ương thường đồng tình với những sai phạm của địa phương để bao che với động lực không trong sáng.

Tỷ như người dân xã Đồng Tâm gần Hà Nội, khiếu kiện nhiều năm về diện tích đất đai thuộc quyền sử dụng của người dân địa phương, không phải là đất sử dụng cho quốc phòng. Nhưng chính quyền địa phương đã cưỡng chế khiến người dân xã Đồng Tâm buộc phải có phản ứng quyết liệt vi phạm pháp luật, là bắt giam những nhân viên đến cưỡng chế làm con tin.

Để giải thoát con tin, đích thân Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Đức Chung đã phải ký giấy cam kết không truy tố trách nhiệm hình sự và giải quyết thỏa đáng nguyện vọng của người dân xã Đồng tâm theo đúng pháp luật. Thế nhưng sau đó một số người cầm đầu vẫn bị truy tố và cho đến nay kết quả điều tra của cơ quan Thanh tra Chính phủ trung ương vẫn kết luận diện tích đất mà người dân khiếu kiện bao lâu nay, không thuộc quyền sử dụng của họ, vì là “đất trưng dụng cho quốc phòng”, trong khi thực tế được sử dụng vào một đề án kinh doanh của quân đội; để chỉ “yểm trợ” những cư dân mất đất theo quy định đơn phương áp đặt, không chịu “bồi thường” theo thỏa thuận song phương. Vì giá đất “bồi thường” trên một mét vuông cao hơn nhiều so với tiền gọi là “hỗ trợ”. Vì vậy người dân Xã Đồng Tâm như bị dồn vào chân tường đã thề quyết tâm liều mạng đấu tranh đến cùng… Hiện tại cả tháng nay, họ lại phải một lần nữa “nổi loạn” chống lại nhà cầm quyền, chưa biết hệ quả ra sao.

Tương tự như hoàn cảnh của người dân VRLH, bị chính quyền địa phương Phường 6 Quận Tân Bình, TPHCM giải tỏa và cưỡng chế trái pháp luật và cũng chỉ “hỗ trợ” chứ không chịu “bồi thường” thỏa đáng cho dân theo đúng pháp luật. Đồng thời lý do giải tỏa VRLH dường như cũng mang tính giả tạo, vi phạm pháp luật. Tương tự như vụ xã Đồng Tâm nói là trưng dụng làm “đất quốc phòng” thực tế lại sử dụng cho một công ty làm kinh tế. Theo như bản tường thuật đã ghi lại, rằng:

“LS Đặng Dũng cho biết chiều hôm qua đã làm việc với Thanh tra Bộ Giáo dục Đào tạo, khiếu nại chính quyền TPHCM vẽ ra dự án “cụm trường công lập đạt chuẩn quốc gia” trên khu đất VRLH, thực chất là việc lợi dụng nhóm từ tốt đẹp để lừa dối dư luận, vì dự án này là mơ hồ, trái quy định. Ngoài ra, trên cùng một khu đất thì lại cấp cho cán bộ bưu điện…”.

3.- Người dân VRLH muốn gì?

Vậy thì, để biến những dấu hiệu đáng mừng thành niềm vui mừng thực sự cho người dân VRLH, thiết tưởng cơ quan chức năng Trung ương theo chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ là Bộ TNMT, có trách nhiệm giải quyết dứt điểm vụ khiếu tố, kêu oan của người dân VRLH. Nghĩa là cần giải quyết thỏa đáng theo đúng pháp luật nguyện vọng hợp pháp, chính đáng của người dân, được thể hiện trong THƯ NGỎ đã gửi cho Bí thư Thành Ủy TPHCM Nguyễn Thiện Nhân, cũng là Ủy Viên Bộ Chính Trị và là Trưởng Đoàn ĐBQH TPHCM. Nội dung Thư Ngỏ đã cho thấy nguyện vọng của người dân vườn rau Lộc Hưng bị cưỡng chế là gì, cần được chính quyền giải quyết ra sao:

(1)- Căn cứ trên Luật Đất Đai hiện hành và các văn bản pháp lý, hành chánh dưới luật có liên quan, xác nhận quyền sử dụng đất hợp pháp cho người dân VRLH, trên cơ sở nguồn gốc hợp pháp (do sở hữu chủ chân chính là Tòa Giám Mục Saigon cho phép), sử dụng ổn định lâu dài, có đóng thuế, không có tranh chấp. Việc không có giấy xác nhận quyền sử dụng đất là do lỗi của chính quyền địa phương (có ý đồ chiếm dụng), đã liên tục từ chối đơn xin của người dân, mà không đưa ra lý do chính đáng, hợp pháp.

(2)- Trên cơ sở hợp pháp hóa quyền sử dụng đất đai do thực tế hội đủ điều kiện luật định, buộc chính quyền các cấp có liên quan phải “bồi thường” thỏa đáng dựa trên đồng thuận chứ không phải “hỗ trợ” đơn phương mang tích áp đặt của chính quyền, vi phạm quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người dân VRLH.

(3)- Bồi thường thiệt hại tài sản (nhà cửa, đồ đạc…) bị phá hủy cho người dân VRLH do việc cưỡng chế trái pháp luật gây ra.

(4)- Ưu tiên cho các nạn nhân được mua nhà cửa và huấn nghệ để sớm an cư lạc nghiệp cho người dân VRLH bị cưỡng chế đang phải sống trong tình cảnh vô gia cư, vô nghề nghiệp.

(5)- Xem xét, xác định lý do giải tỏa đất VRLH có đúng là để thực hiện “dự án “cụm trường công lập đạt chuẩn quốc gia” hay không? Nếu không đúng thì cần giải quyết thế nào cho thỏa đáng cho quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người dân VRLH.

III – KẾT LUẬN

Tựu chung, nếu các cơ quan chức năng Trung ương giải quyết theo đúng nguyện vọng trên của người dân VRLH, sẽ là một điểm son cho chính quyền, được người dân VRLH biết ơn. Đồng thời tạo ra một tiền lệ cho việc giải quyết nghiêm túc, dứt điểm các vụ khiếu kiện đất đai bị giải tỏa kéo dài nhiều năm qua theo đúng pháp luật, bảo vệ cho các quyền lợi hợp pháp và chính đáng của người dân. Và như thế, chính quyền không còn phải lo đối phó với “các thế lực thù địch” lợi dụng chống phá “chế độ ta”. Vì nguyên nhân chống phá của “Phản động” đều xuất phát từ những xâm hại các quyền dân chủ, dân sinh và nhân quyền của nhà cầm quyền các cấp. Nếu “Đảng và Nhà nước ta” làm đúng pháp luật, tôn trọng và bảo vệ cho các quyền dân chủ, dân sinh và nhân quyền, thì làm gì có các vụ khiếu kiện kêu oan để cho “các thế lực thù địch” lợi dụng, chống phá Nhà nước. Đúng không ạ, thưa Bí thư Thành ủy Nguyễn Thiện Nhân?

T.Y.

Nguồn: https://www.voatiengviet.com/a/vuon-rau-loc-hung-chua-xong/5201814.html